تربیت و توسعه اندیشه فاخر آموزش، تربیت و توسعه پایدار در دست انتشار 1405 10 01 Validation and Reliability of the Teacher–Student Creative Interaction Questionnaire: A Preliminary Study in Tehran Elementary Schools بررسی روایی و پایایی پرسشنامه سنجش تعامل خلاق معلم و دانش‌آموز: مطالعه مقدماتی در مدارس ابتدایی تهران 1 16 FA زهرا حیدری گروه روانشناسی، واحد ساوه، دانشگاه آزاد اسلامی، ساوه، ایران فاطمه شاطریان گروه روانشناسی، واحد ساوه، دانشگاه آزاد اسلامی، ساوه، ایران مجید یوسفی افراشته استادیار، گروه روانشناسی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران Journal Article 1404/09/03 <p>The present study aimed to norm and examine the validity and reliability of the Teacher–Student Creative Interaction Questionnaire developed by Heidari (2025) in elementary schools in Tehran. This psychometric cross-sectional study was conducted among male elementary school students and teachers in Tehran. A total sample of 800 participants (500 students and 300 teachers) was selected from five educational districts (2, 5, 10, 12, and 15) using multi-stage cluster sampling. The instrument consisted of two parallel 30-item Likert-scale questionnaires (student and teacher versions). Content validity was assessed using CVR and CVI indices. Construct validity was examined through confirmatory factor analysis (CFA) and item response theory (IRT). Convergent validity was evaluated via correlations with the Torrance Test of Creative Thinking. Reliability was assessed using Cronbach’s alpha, stratified alpha, and McDonald’s omega coefficients. Normative data were generated by converting raw scores to T-scores. All items demonstrated satisfactory content validity (CVR&gt;0.59; CVI&gt;0.79). CFA confirmed the eight-factor structure of the student version and the six-factor structure of the teacher version with excellent model fit indices (CFI≥0.96; RMSEA&lt;0.06). IRT analysis showed strong primary factor loadings (0.87–0.96) and minimal cross-loadings (&lt;0.11). Reliability coefficients ranged from 0.74 to 0.87 across subscales. Convergent validity was strong, with total correlations of 0.89 (students) and 0.90 (teachers) with the Torrance creativity scores (p&lt;0.01). Score distributions were normal, and stable T-score norms were established. The Teacher–Student Creative Interaction Questionnaire demonstrates robust psychometric properties and can be employed as a standardized instrument for educational research, school evaluation, and professional development initiatives in elementary education.</p> <p>هدف پژوهش حاضر، هنجاریابی و تعیین روایی و پایایی پرسشنامه سنجش تعامل خلاق معلم و دانش‌آموز طراحی‌شده توسط حیدری (1404) در مدارس ابتدایی شهر تهران بود. این پژوهش از نوع مطالعات روان‌سنجی و به صورت مقطعی انجام شد. جامعه آماری شامل دانش‌آموزان و معلمان مدارس پسرانه دوره دوم ابتدایی شهر تهران بود که از میان آن‌ها نمونه‌ای 800 نفری شامل 500 دانش‌آموز و 300 معلم از مناطق 2، 5، 10، 12 و 15 با روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب شدند. ابزار پژوهش شامل دو پرسشنامه 30 گویه‌ای با مقیاس لیکرت پنج‌درجه‌ای (نسخه دانش‌آموز و نسخه معلم) بود. روایی محتوایی با شاخص‌های CVR و CVI، روایی سازه با تحلیل عاملی تأییدی (CFA) و نظریه سؤال–پاسخ (IRT)، و روایی همگرا از طریق همبستگی با آزمون خلاقیت تورنس بررسی شد. پایایی با استفاده از آلفای کرونباخ، آلفای لایه‌ای و امگای مک‌دونالد محاسبه گردید. هنجاریابی نیز از طریق تبدیل نمرات خام به نمرات T انجام شد. نتایج نشان داد تمامی گویه‌ها دارای روایی محتوایی مطلوب (CVR&gt;0.59؛ CVI&gt;0.79) بودند. تحلیل عاملی تأییدی، ساختار هشت‌عاملی نسخه دانش‌آموز و شش‌عاملی نسخه معلم را با شاخص‌های برازش عالی تأیید کرد (CFI≥0.96؛ RMSEA&lt;0.06). بارهای عاملی در مدل IRT بین 0.87 تا 0.96 و بارهای متقاطع کمتر از 0.11 بود. ضرایب پایایی خرده‌مقیاس‌ها بین 0.74 تا 0.87 به دست آمد. همبستگی کل ابزار با آزمون تورنس برای دانش‌آموزان 0.89 و برای معلمان 0.90 (p&lt;0.01) بود که نشان‌دهنده روایی همگرای قوی است. توزیع نمرات نرمال و هنجارهای T پایدار گزارش شد. پرسشنامه سنجش تعامل خلاق معلم و دانش‌آموز از ویژگی‌های روان‌سنجی مطلوب برخوردار است و می‌تواند به عنوان ابزاری استاندارد برای پژوهش‌های آموزشی، ارزیابی‌های مدرسه‌ای و برنامه‌های توسعه حرفه‌ای معلمان در دوره ابتدایی مورد استفاده قرار گیرد.</p> https://www.journaltesd.com/index.php/tesd/article/download/350/271