آموزش، تربیت و توسعه پایدار 3092-7633 در دست انتشار 1406 06 01 Exploring the Factors Affecting the Motivational Pattern of Faculty Members with a Social Responsibility Approach: A Case Study of Islamic Azad University in Tehran واکاوی عوامل مؤثر بر الگوی انگیزشی اعضای هیئت علمی با رویکرد مسئولیت اجتماعی: مطالعه موردی دانشگاه آزاد اسلامی شهر تهران 1 22 FA عباس میرزاحسینی دانشجوی دکتری، گروه مدیریت آموزش عالی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. فرشته کردستانی گروه مدیریت آموزشی وآموزش عالی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران یلدا دلگشایی گروه حکمرانی آموزشی و سرمایه انسانی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. Journal Article 1404/11/08 <p>This study aimed to identify and explain the factors affecting the motivational pattern of faculty members with a social responsibility approach at Islamic Azad University in Tehran. This qualitative study was conducted using a grounded theory approach. The participants consisted of faculty members and experts in educational management, higher education management, faculty professional development, and social responsibility. Purposeful and snowball sampling methods were used, and semi-structured interviews continued with 20 participants until theoretical saturation was achieved. After full transcription of the interviews, the data were analyzed through open, axial, and selective coding with the aid of MAXQDA software. To enhance credibility, member checking, prolonged engagement with the data, and review of coding by multiple researchers were employed. The findings indicated that the motivational pattern of faculty members with a social responsibility approach can be explained through 6 dimensions, 23 components, and 60 indicators. The causal factors included human-centered leadership, organizational support, evaluation system, and trust-based organizational culture. The contextual factors comprised human interactions, administrative structure, organizational culture, scientific resources, quality of work life, and social conditions and macro-level educational policies. The intervening factors included managerial instability and structural inconsistency, injustice in evaluation and resource allocation, administrative bureaucracy, job burnout, limited research resources, workload pressure, restricted scientific communication, and academic isolation. Strategic factors were identified at the individual, educational, research, organizational, and social levels, while the consequences were categorized into individual, educational, research, organizational, and social outcomes. The results suggest that faculty motivation within the framework of social responsibility is a multidimensional phenomenon shaped by the interaction of individual, organizational, and social factors. Strengthening human-centered leadership, fair evaluation, organizational support, administrative facilitation, and a culture of trust can enhance faculty motivation, job satisfaction, teaching and research quality, and the university’s social role.</p> <p>هدف پژوهش حاضر شناسایی و تبیین عوامل مؤثر بر الگوی انگیزشی اعضای هیئت علمی با رویکرد مسئولیت اجتماعی در دانشگاه آزاد اسلامی شهر تهران بود. این پژوهش با رویکرد کیفی و بر مبنای روش داده‌بنیاد انجام شد. جامعه مشارکت‌کنندگان شامل اعضای هیئت علمی و خبرگان حوزه مدیریت آموزشی، مدیریت آموزش عالی، توسعه حرفه‌ای اعضای هیئت علمی و مسئولیت اجتماعی بود. نمونه‌گیری به‌صورت هدفمند و گلوله‌برفی انجام شد و مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته تا دستیابی به اشباع نظری با 20 نفر ادامه یافت. داده‌ها پس از پیاده‌سازی کامل مصاحبه‌ها، از طریق کدگذاری باز، محوری و انتخابی و با کمک نرم‌افزار MAXQDA تحلیل شدند. برای افزایش اعتبار یافته‌ها از بازبینی مشارکت‌کنندگان، مشارکت چند پژوهشگر در فرایند تحلیل و درگیری طولانی‌مدت با داده‌ها استفاده شد. یافته‌ها نشان داد که الگوی انگیزشی اعضای هیئت علمی با رویکرد مسئولیت اجتماعی در قالب 6 بعد، 23 مؤلفه و 60 شاخص قابل تبیین است. عوامل علی شامل سبک رهبری انسانی، حمایت سازمانی، نظام ارزیابی و فرهنگ سازمانی اعتمادمحور بود. عوامل زمینه‌ای شامل تعاملات انسانی، ساختار اداری، فرهنگ سازمانی، منابع علمی، کیفیت زندگی کاری و شرایط اجتماعی و سیاست‌های کلان آموزشی شناسایی شد. عوامل مداخله‌گر شامل بی‌ثباتی مدیریتی و ناهماهنگی ساختاری، بی‌عدالتی در ارزیابی و تخصیص منابع، بوروکراسی اداری، فرسودگی شغلی، محدودیت منابع پژوهشی، فشارهای کاری، محدودیت ارتباطات علمی و انزوای علمی بود. همچنین راهبردها در ابعاد فردی، آموزشی، پژوهشی، سازمانی و اجتماعی و پیامدها در سطوح فردی، آموزشی، پژوهشی، سازمانی و اجتماعی استخراج شدند. نتایج نشان می‌دهد که انگیزش اعضای هیئت علمی در چارچوب مسئولیت اجتماعی، پدیده‌ای چندبعدی و وابسته به تعامل عوامل فردی، سازمانی و اجتماعی است. تقویت رهبری انسانی، عدالت در ارزیابی، حمایت سازمانی، کاهش موانع اداری و توسعه فرهنگ اعتماد می‌تواند زمینه افزایش انگیزش، رضایت شغلی، کیفیت آموزش و پژوهش و تقویت نقش اجتماعی دانشگاه را فراهم سازد.</p> https://www.journaltesd.com/index.php/tesd/article/download/415/284