تربیت و توسعه اندیشه فاخر آموزش، تربیت و توسعه پایدار در دست انتشار 1406 06 01 Analysis of the Effects of Social Capital and Its Dimensions on Sustainable Urban Development: A Study of Cities in Western Mazandaran Province تحلیل اثرات سرمایه اجتماعی و ابعاد آن بر توسعه پایدار شهری: مطالعه شهرهای غرب استان مازندران 1 18 FA رحیم غنمی گروه جامعه‌شناسی، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی، بابل، ایران. فاطمه هاشم‌نژاد آبرسی گروه جامعه‌شناسی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران. منوچهر پهلوان گروه جامعه‌شناسی، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی، بابل، ایران. مسعود دارابی مجتمع دانشگاهی پدافند غیرعامل، دانشگاه صنعتی مالک اشتر، تهران، ایران. Journal Article 1404/12/02 <p>This study aimed to examine the relationship between social capital, including its cognitive and structural dimensions, and sustainable urban development in the cities of western Mazandaran Province. This applied study employed a descriptive-correlational survey design. The statistical population consisted of citizens aged over 15 years living in Nowshahr, Chalus, Tonekabon, and Ramsar. A total of 384 participants were selected through multistage cluster sampling proportional to the population size of each city. Data were collected using researcher-developed questionnaires measuring social capital and sustainable urban development. The face and content validity of the instruments were confirmed, and Cronbach’s alpha coefficients were 0.81 for the social capital questionnaire and 0.79 for the sustainable urban development questionnaire. After examining the normality of the data distributions, inferential analyses were performed using Pearson’s correlation coefficient in SPSS version 23. Social capital was positively and significantly correlated with sustainable urban development (r=0.309, p&lt;0.001). Significant positive correlations were also found between social capital and economic sustainability (r=0.285), social sustainability (r=0.377), environmental sustainability (r=0.326), physical sustainability (r=0.211), and institutional sustainability (r=0.307), with all relationships significant at p&lt;0.001. Social sustainability demonstrated the strongest association with social capital, whereas physical sustainability showed the weakest association. The cognitive dimension of social capital was positively and significantly associated with sustainable urban development (r=0.294, p&lt;0.001). Similarly, the structural dimension demonstrated a positive and significant correlation with sustainable urban development (r=0.261, p&lt;0.001). The relationship observed for the cognitive dimension was therefore stronger than that found for the structural dimension. Social capital and its cognitive and structural dimensions are significant social factors associated with sustainable urban development in western Mazandaran Province. Strengthening mutual trust, shared values, social networks, civic participation, and constructive interactions between citizens and urban institutions may promote the social, economic, environmental, institutional, and physical dimensions of urban sustainability.</p> <p>پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه سرمایه اجتماعی و ابعاد شناختی و ساختاری آن با توسعه پایدار شهری در شهرهای غرب استان مازندران انجام شد. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش گردآوری داده‌ها، توصیفی‌ـ‌پیمایشی از نوع همبستگی بود. جامعه آماری شامل شهروندان بالای ۱۵ سال ساکن شهرهای نوشهر، چالوس، تنکابن و رامسر بود که از میان آنان ۳۸۴ نفر با استفاده از روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای و متناسب با حجم جمعیت شهرها انتخاب شدند. داده‌ها از طریق پرسشنامه‌های محقق‌ساخته سرمایه اجتماعی و توسعه پایدار شهری گردآوری شدند. روایی صوری و محتوایی ابزارها تأیید شد و ضرایب آلفای کرونباخ برای پرسشنامه سرمایه اجتماعی و توسعه پایدار شهری به‌ترتیب ۰٫۸۱ و ۰٫۷۹ به دست آمد. پس از بررسی نرمال‌بودن داده‌ها، تحلیل‌های استنباطی با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون و نرم‌افزار SPSS نسخه ۲۳ انجام شد. نتایج نشان داد میان سرمایه اجتماعی و توسعه پایدار شهری رابطه مثبت و معناداری وجود دارد (r=0.309, p&lt;0.001). سرمایه اجتماعی با پایداری اقتصادی (r=0.285)، پایداری اجتماعی (r=0.377)، پایداری زیست‌محیطی (r=0.326)، پایداری کالبدی (r=0.211) و پایداری نهادی (r=0.307) رابطه مثبت و معناداری داشت (p&lt;0.001). در میان ابعاد توسعه پایدار شهری، بیشترین همبستگی با پایداری اجتماعی و کمترین همبستگی با پایداری کالبدی مشاهده شد. همچنین، بعد شناختی سرمایه اجتماعی با توسعه پایدار شهری رابطه مثبت و معناداری داشت (r=0.294, p&lt;0.001). رابطه بعد ساختاری سرمایه اجتماعی با توسعه پایدار شهری نیز مثبت و معنادار بود (r=0.261, p&lt;0.001). بنابراین، هر دو بعد سرمایه اجتماعی با افزایش شاخص‌های توسعه پایدار شهری همراه بودند، هرچند شدت رابطه بعد شناختی بیشتر از بعد ساختاری بود. سرمایه اجتماعی و ابعاد شناختی و ساختاری آن از عوامل اجتماعی مرتبط با توسعه پایدار شهری در شهرهای غرب استان مازندران محسوب می‌شوند. تقویت اعتماد، ارزش‌های مشترک، شبکه‌های اجتماعی، مشارکت مدنی و تعامل میان شهروندان و نهادهای شهری می‌تواند زمینه ارتقای پایداری اجتماعی، اقتصادی، زیست‌محیطی، نهادی و کالبدی را فراهم سازد.</p> https://www.journaltesd.com/index.php/tesd/article/download/424/290