ابعاد و ساختار الگوی یادگیری فناوری‌های نوین مبتنی بر سند توسعه علم و فناوری در ایران

نویسندگان

  • حسین مدرس خیابانی گروه مدیریت، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. نویسنده https://orcid.org/0009-0004-9996-5415
  • کرم اله دانش فرد گروه مدیریت، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. نویسنده https://orcid.org/0000-0003-0344-9279
  • یوسف محمدی مقدم گروه مدیریت قضایی، دانشگاه علوم قضایی، تهران، ایران. نویسنده https://orcid.org/0000-0003-1697-0522

کلمات کلیدی:

یادگیری فناوری‌های نوین, سند توسعه علم و فناوری, سیاست‌گذاری علم و فناوری, تحلیل مضمون, اکوسیستم فناوری, شایستگی‌های فناورانه

چکیده

پژوهش حاضر با هدف شناسایی ابعاد و تبیین ساختار الگوی یادگیری فناوری‌های نوین مبتنی بر سند توسعه علم و فناوری در ایران انجام شد. این پژوهش از نظر هدف کاربردی، از نظر ماهیت کیفی و مبتنی بر پارادایم تفسیرگرایی بود و با استفاده از روش تحلیل مضمون انجام شد. جامعه پژوهش شامل خبرگان آشنا با حوزه مدیریت، فناوری و سیاست‌گذاری علم و فناوری، متشکل از استادان دانشگاه و مدیران ارشد وزارت صنعت، معدن و تجارت بود. مشارکت‌کنندگان با روش نمونه‌گیری هدفمند و گلوله‌برفی انتخاب شدند و اشباع نظری پس از مصاحبه با ۱۵ خبره حاصل شد. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های عمیق نیمه‌ساختاریافته گردآوری و براساس فرایند شش‌مرحله‌ای تحلیل مضمون شامل آشنایی با داده‌ها، تولید کدهای اولیه، جست‌وجوی مضامین، بازبینی مضامین، تعریف و نام‌گذاری مضامین و تدوین گزارش تحلیل شدند. اعتبار یافته‌ها با معیارهای چهارگانه گوبا و لینکلن و بازبینی اعضا بررسی شد و پایایی کدگذاری با ضریب کاپای کوهن ۰٫۸۶ مورد تأیید قرار گرفت. تحلیل داده‌ها به استخراج بیش از ۱۵۰ مضمون پایه، ۳۵ مضمون سازمان‌دهنده و ۶ مضمون فراگیر منجر شد. مضامین فراگیر شامل «همسویی راهبردی و سیاست‌گذاری کلان»، «شایستگی‌های فردی و مهارتی»، «عوامل روان‌شناختی و نگرشی»، «رویکردهای پداگوژیک و روش‌های یادگیری»، «زیست‌بوم سازمانی سطح بنگاه» و «اکوسیستم ملی و زیرساخت‌های فناوری» بودند. روابط مفهومی میان این مضامین نشان داد که الگوی یادگیری فناوری‌های نوین ساختاری چندسطحی دارد که از سطح کلان سیاست‌گذاری به سطوح فردی، آموزشی، سازمانی و اکوسیستم ملی گسترش می‌یابد و اثربخشی هر سطح به تعامل آن با سایر سطوح وابسته است. یادگیری فناوری‌های نوین در ایران پدیده‌ای چندبعدی، چندسطحی و وابسته به بستر است که تحقق مؤثر آن مستلزم هم‌راستایی سیاست‌های علم و فناوری با توسعه شایستگی‌های فردی، تقویت آمادگی روان‌شناختی، به‌کارگیری روش‌های نوین یادگیری، ایجاد سازمان‌های یادگیرنده و توسعه زیرساخت‌ها و تعاملات اکوسیستم ملی فناوری است؛ در این میان، سند توسعه علم و فناوری می‌تواند نقش چارچوب هدایتگر و یکپارچه‌کننده این سطوح را ایفا کند.

دانلودها

دسترسی به دانلود اطلاعات مقدور نیست.

مراجع

Abdali, J., Hashemi, F., Hashemigohar, M., & Shahoseini, M. (2023). Determining the Key Indicators and the Mathematical Model for Evaluating the Performance of the Executive Offices in the Budget Settlement Reports of the Supreme Accounts Court. Audit Knowledge, 23(91), 313-347.

Addo, A. (2022). Information Technology and Public Administration Modernization in a Developing Country: Pursuing Paperless Clearance at Ghana Customs. Information Systems Journal, 32(4), 819-855. https://doi.org/10.1111/isj.12374

Afzali, H., Damghanian, H., Moghaddam, A., & Asgari, N. (2024). Identifying and Validating the Antecedents and Consequences of Knowledge Hoarding by Knowledge Workers. Strategic Management of Organizational Knowledge, 7(2), 107-132. https://doi.org/10.47176/smok.2024.1718

Ahmad, M., Jabeen, M., Qasim, M., & Hasnain, M. (2024). Integrating Modern Technology in Education: Enhancing Learning, Engagement, and Accessibility in the Digital Age. International Research Journal of Management and Social Sciences, 5(2), 267-271.

Ahmadzadeh, S., Talaei, H., & Dousti, M. (2025). The Role of the Information Technology Import Strategy in the Relationship between Smart Information Technology Acceptance and Organizational Learning. Intelligent Strategic Management, 4(1), 38-58.

Akbari, B., Alidadi, A., Navab Esfahani, M., & Alipour, M. (2024). Interpretive Structural Modeling of the Implementation of Iran's Comprehensive Scientific Map. Strategic Management of Organizational Knowledge, 7(3), 110-131.

Amir Arjomandi, S. Z., Navabakhsh, M., & Saroukhani, B. (2022). Scientific Authority and Indigenous-Oriented Values in Iran's Comprehensive Scientific Map. Applied Issues in Islamic Education, 7(3), 33-64.

Amir Arjomandi, Z., Navabakhsh, M., & Saroukhani, B. (2023). Discourse Analysis of Science and Technology Policies in Development Plans: A Case Study of the Fifth Development Plan. (Vol. 18, pp. 195-222)

Azadi Ahmadabadi, G. (2023). A Roadmap for Scientific, Technological, and Innovation Authority Based on High-Level Policy Documents. (Vol. 14)

Canbaloğlu, G., Treur, J., & Roelofsma, P. H. M. P. (2025). Learning of Safety and Security Management through Cyberspace: An Adaptive Self-Modeling Network Model for Multilevel Organizational Learning. In Using Shared Mental Models and Organisational Learning to Support Safety and Security through Cyberspace: A Computational Analysis Approach (pp. 59-88). Springer.

Eslami, R., & Marvi, A. (2024). Evaluation of Science Policy in Iran's Comprehensive Scientific Map Based on the Cyclical Model. Rahbord, 33(4), 639-670.

Faber, G., Ruttinger, A., Strunge, T., Langhorst, T., Zimmermann, A., van der Hulst, M., & Tao, L. (2022). Adapting Technology Learning Curves for Prospective Techno-Economic and Life Cycle Assessments of Emerging Carbon Capture and Utilization Pathways. Frontiers in Climate, 4, 820261. https://doi.org/10.3389/fclim.2022.820261

Fallah Tafti, H., Saffaridarberazi, A., & Zare, F. (2023). Causal Analysis of Knowledge Synergy in Knowledge-Based Companies with the Integrated Approach of Interpretive Structural Modeling and Structural Equations: A Case Study of Yazd Science and Technology Park. Strategic Management of Organizational Knowledge, 6(3), 49-80. https://doi.org/10.47176/smok.2023.1623

Ghiyasabadi Farahani, M., Ghaffari Ashtiani, P., Shababi, H., & Gholipour Fereydouni, S. (2022). Designing a Resilience Model in the Tourism Industry in Response to the COVID-19 Disease. Tourism and Development, 11(2), 131-144.

Hamzah, F., Abdullah, A. H., & Ma, W. (2024). Advancing Education through Technology Integration, Innovative Pedagogies and Emerging Trends: A Systematic Literature Review. Journal of Advanced Research in Applied Sciences and Engineering Technology, 41(1), 44-63.

Khosravizadeh, E., Azizi, S., & Mandalizadeh, Z. (2022). The Effect of Strategic Human Resource Management Practices on Employee Organizational Performance with the Mediating Role of Organizational Learning: A Case Study of Sport and Youth Departments in Markazi Province. Human Resource Management in Sport, 10(1), 21-39.

Tavan, A., & Soleimanifard, Z. (2022). Examining the Effectiveness of Spiritual Intelligence Training Based on Islamic Educational Teachings on Afterlife Orientation and Religious Orientation among Students. Applied Issues in Islamic Education, 7(2), 33-48.

Teymouri, R., Bayrami, M., Mahdizadeh, B., Heydari, F., & Iran Now, L. (2025). Transforming Education with Artificial Intelligence: A Path toward 21st-Century Skills. Strategic Research in Education and Training(49), 307-322.

Yılmaz, Ö. (2023). The Role of Technology in Modern Science Education. In Current Research in Education (pp. 35-60). Özgür Publications.

دانلود

گاه‌شمار انتشار

چاپ شده
ارسال
بازنگری
پذیرش

شماره

نوع مقاله

مقالات

ارجاع به مقاله

مدرس خیابانی ح. .، دانش فرد ک. ا.، و محمدی مقدم ی. . (1406). ابعاد و ساختار الگوی یادگیری فناوری‌های نوین مبتنی بر سند توسعه علم و فناوری در ایران. آموزش، تربیت و توسعه پایدار، 1-21. https://www.journaltesd.com/index.php/tesd/article/view/485

مقالات مشابه

1-10 از 281

همچنین برای این مقاله می‌توانید شروع جستجوی پیشرفته مقالات مشابه.